İnsanın, toplumsal hayatı gibi düşünce hayatının da karmaşıklaştığı bir dünyada “müslümanca düşünme“nin imkan ve yöntemi nedir?

İslam konusunda yeterli “malumat“a sahip olmak, “müslümanca düşünmek” için yeterli mi? İslam’ın özü ve bütünüyle kaynaştırılamayan bilginin, düşünme etkinliğini oryantalist bakış açısına mahkum etmesi kaçınılmaz olmayacak mı? Çağın gözüyle İslam’a bakmalı mı? İslam’ın gözüyle mi çağa bakmalı? Temel tercihler neden önemlidir? Yabancı terimlerle İslam’a bakabilir miyiz? Kötü bir dünyada iyi bir müslüman nasıl olur? Kapitalist dünyada müslümanın duruşu nasıl olmalıdır? İç şartlar müslümanca geliştirilebilir mi? İslam’ın diyalektik yapısı nasıldır?… ve daha bir çok sorunun cevabını aramış ve kendine göre çözümler getirmiş bir kişi olarak karşımıza çıkıyor Rasim Özdenören.

Edebiyat ve özellikle hikaye alanındaki özgün çalışmalarıyla yakında takip edilmesi gereken bir kişi olarak düşüyorum. Müslümanca düşünme üzerine perspektifler sunan ve sahip olduğu birikimi hangi alanda olursa olsun hayata geçirmeye çalışan her insan benim nazarımda değerlidir.

Kitabı İz Yayıncılık’tan temin edebilirsiniz.

Allah hayırlı ömürler versin.

aslında yazacağım şey tarihe tanıklık etmesi açısından bir düşüncemdir. (tarihe tanıklık etmek öbeğini de hep kullanmak istemişimdir oldu işte!)

dün akşam üstü metrobüse bindim. yetişmem gereken bir yer vardı. gülşah’la atasoy müftüoğlu’nun fatih’te yapacağı söyleşisine katılmak için yola çıktım aslında.

ayaktaydım. kolumu demire yasladım. e5 üzerinden giden arabalara bakarken bir şey aklıma geldi. tanıdığım, irtibatta olduğum bir çok kişi var. iyi kötü çoğuyla bir muhabbetim var. yakın olduklarımı düşündüm.

sonra asr-ı saadet aklıma geldi. sahabeleri düşündüm. ayrı ayrı özellikleri olan insanlardı sonuçta.

hz.bilal’in sesi muhteşemdi, hz.halid’in kılıcı kuvvetliydi, hz.ali’nin ilmi tartışma götürmezdi, hz.ebu hureyre’nin hafızasına diyecek yoktu, hz. ebu bekir’in sadakatine laf edilemezdi, hz.ömer’in adaletine kem gözle bakılamazdı, hz.osman’ın güzel huyu ayrıydı, hz.amr bin as iyi bir diplomattı, hz. musab harika bir öğretmendi, hz.hatice bulunmaz bir eşti, hz. ayşe can yoldaştı, hz. hamza’nın heybetine diyecek yoktu, hz. yahşi’nin gözyaşına dünyalar bedeldi… ve sayamayacağım bir çok efendi’nin bir çok özelliği vardı.

bu kadar çeşitli bir ortamda ortak olan en iyi şey birbirleri arasındaki kardeşlik duygusuydu aslında. mesela hz.bilal’in sesini kimse kıskanmadı veya hz.ali ilmin kapısı olduğu için kimse haset duygusu beslemedi…

bunun sebebi birbirlerinde fani olmalarıydı. ve oldular.

o metrobüste giderken aklıma gelen şey bununla doğrudan bağlantılı. çevremdekilerle alakalı.

arif abi gibi programlama bilgisine sahip değilim, teoman’ın bildiği kadar mühendislik bilgim yok. telli, fatih veya alper kadar tıptan anlamam, gülşah kadar iyi bir öğretmen olamayacağım belki, olcay veya pakize kadar eczacı da olamam, özgür gibi elektrikten anlamam, erdem abi gibi tasarımcı gözüm yok, hüseyin kadar illustrator kullanamam, muhyiddin abi gibi abi olamam misal, hamza, ibrahim, selahaddin kadar ingilizcem yok, ali gibi fransızca konuşamam mesela, yücel çakmaklı, mesut uçakan, tarantino, gut ritche gibi film çekemeyeceğim belki de, ya da ali murat güven gibi film okuması yapamayabilirim, söyleyen gibi mizahçı da olmayabilirim, aslan ve mehmed akif abi kadar samimiyetim de olmayabilir, tahsin abi gibi video hazırlayamayabilirim, cemal abi gibi güler yüzle cevap da veremeyebilirim, babam gibi baba olamayabilirim, annem gibi bir eşim de olmayabilir belki, kardeşlerim gibisini de bulamayabilirim…. ve sayamayacağım ve unutmuş olabildiğim bir çok kişi daha…

saydıklarımla aramda dağlar kadar fark olsa ne yazar? başım sıkıştığında yanımdaysalar? sıkıntı nedir o vakit? bu dünyadan çok fazla şey istemenin manası ne o zaman?

peki bu kişilerle aramda bir düstur olsa mesela? adı isar olsa? veya tefani? birbirinde fani olmak desem?

kazançlı olmaz mıyım? bu düşünceye sahip olsam ne kaybederim?

bu dünya bana kalır mı? sana kalır mı ey okur?

baki muhabbetle fani olmak ister misin?

kim istemez be kardeş! kim istemez!

şimdi anladın mı başlığı? hakikaten bunu yazmasam olmazdı!

not: soru işaretleri ile biten cümleler hakikat nokta-i nazarında kendime sorduğum sorulardır. başka birine sormak gibi bir had sahibi değilimdir.

nota ek: ismini saymayı unuttuğum biri varsa hakkını helal etsin.

bir şekilde okulun da vesilesi ile yeni insanlarla tanışmak ve arkadaşlık kurmak farklı bir dünyaya götürür insanı. bendeki izi öyleydi en azından. çevremdeki kişiler farklı da olsa ortam aynıydı. ufak fikir çatışmaları olsa da duruşumuz aynıydı.

sonra üniversite hayatı. meşrebine uymayan insanları tanıma fırsatı. fikirlerinle taban tabana zıt insanları görme fırsatı. e bunun yanında güzel insanlarla karşılaşma fırsatı da yok değil.

bu noktada başlayan bir şey var aslında. sahte gülüşler, samimiyetsiz duruşlar. kırılma noktası bir nevi. kabuğunu kırmış kuş gibisindir artık. ya da sudan çıkmış balık gibi. ortak yön ise ortamın farklı olmasıdır.

sonra iş hayatı. fikrine, zikrine, düşüncene, meşrebine uygun insanların yanında bulunmuşsundur daha önce. ailenle birlikteydin çünkü. ama artık farklı dünyaları görme şansına sahipsindir. sınırlarını koruyabilirsin ama zorlanmaya başlarsın.

ha bu arada sorumluluk denen kavramla içli dışlısındır artık. en azından üniversitede okuayabilmek için aldığın öğrenim kredilerinin geri ödenmesi gereklidir mesela. bu bile başlı başına iştir. ödemekten veya ödeyememekten bahsetmiyorum. iz bıraktığı duygudan bahsediyorum.

sahte gülüşler, samimiyetsiz duruşlar artık artmaya başlamıştır. çünkü menfaatle karşılaşmışsındır. kapitalizm denen yırtık gömlek kaplamıştır her yanı ki insanlar birbirini ezerler. ta ki istedikleri mertebeye ulaşabilmek için.

sahi mertebe dediğin nedir? kapitalizm nedir? isar nedir? tefani nedir? mal nedir? mülk nedir? toprak nedir? mesela hava nedir? sahi bir sosyalizm vardı ne oldu ona? devrimler vardı sonra? ha bir de sağ-sol çatışmasında ölen insanlar vardı? kürt diye dışlanan? türk diye milliyetçilik yaftası vurulan? sahi bir veda hutbesi vardı? ne oldu ona? faiz vardı sonra? hani ilk olarak peygamber amcasının men edildiği? sadakat vardı? bir iletişim denemesi olarak söylenen bir selamunaleykum vardı? can feda eden, mülk feda eden insanlar vardı? hiç bir menfaati bulunmayan insanlarla kurulan muhabbetler vardı?

bunlar şimdi yok değil. güzel insanlar var. hiç bir menfaati olmadığı halde telefon açıp “hacım selamunaleykum? nasılsın?” diyen insanlar tanıyorum.

sahte gülüşler, samimiyetsiz duruşlar vardır bir de. ayrıdır onlar.

moralim bozuk filan değil. ruh sağlığımda kendi halinde şükür.

annemin duasının bir şekilde kabul olduğunu düşünüyorum bu aralar.

beni memleketten, okuduğum şehre uğurlarken otobüs merdiveninin basamağına ayağımı atmıştım da sonra bir kere daha bakmıştım anneme ve babama ve kardeşlerime. o an annemin ağzından bir dua çıkıverdi. kısıktı sesi ama anladım ben. “Rabbim iyilerle karşılaştırsın!”

ne zaman beni bir yere uğurlasa bu duayı söyledi bana. telefonda konuştuktan sonra son cümlesi bu dua olmuştur hep.

şükür ki güzel insanlar tanıyorum. güzel işler yapan, menfaati, çıkarı olmayan, tek amacı rıza olan insanlar tanıyorum. hayat tesellisi olabilecek insanlar.

irtibatta olduğum, sevdiğim insanlara da hep annemin duasını ediyorum ve etmek için uğraşıyorum.

son söz niyetine: sahi yüzünü görmediğiniz, ismini bilmediğiniz birinden daha önce dua aldınız mı hiç? cevabı bende var. ama bir de kendinize sorun.

not: cümle kopukları, konu bağlantısızlıkları olabilir. alakasız şeyler de yazmış olabilirim. akademik bir çalışma değil zira. içimden geldiği gibi yazdım. mazur görün.

nota ek: teoman ile yaptığım hasbihalin sesli düşünmesi olarak da algılanabilir.

nota ekin eki: sırıtmayın lan!

nota ekin ekinin eki: alakasız gibi görebilirsin ama düşünen insanlar için nice ayetler vardır!

İnterneti amacına göre kullanan insan bana göre zaman kaybetmiyor aksine zaman kazanıyor. İhtiyacı olanı alan, ilgi duyduğu alanlarda vaktini kullanan insanlar şu devirde gerekli diye düşünüyorum. Çünkü interneti denetleyen bir kurum da olmadığı göz önünde bulundurulursa sanal dünyanın bilgi çöplüğü olma olasılığı yüksek bir ihtimal. Artık internette herşey var. Ama şu zamanda değerli olan bilgiyi elde etmek değil. Değerli olan bilginin güvenilir bir kaynaktan geldiğine ve doğru olduğuna inanmak. Doğru olmayan bilgi zaten çöplükten başka bir şey de olamaz.

Ülkemizde artık blog kültürünün yaygınlaştığı göz önüne alınırsa internetin geleceği bana göre parlak. Çöplükten ziyade güvenilir bilginin bulunabileceği bir çok site ve blog açılıyor artık. Gerçi yabancı ülkelerde blog sayısı çok fazla ama ülkemizde de bu kültür artık gelişiyor. Uzmanlık alanında çalışma yapan bir çok kişinin kendi düşüncelerini paylaştığı özgür ortamların olması herkes için yararlı.