sinemada devam filmleri vardır. hikâye birinci filmde bitmediyse illa ki ikincisi çekilir. hatta bu sayı artabilir de. uygulaması çok fazla olmasa da kitap için de durum aynı. birinci kitaptan devşirilen hikayeler mevcut piyasada. “son hafriyat” da böyle bir kitap. devam kitabı. birinci kitap kendi adıyla yayınlanan diziye senaryo oldu. bu ikinci kitap ise yakınlarda vizyona girecek olan “behzat ç. seni kalbime gömdüm” filminin senaryosu olacak diye çokca söylenti var etrafta. ama durum olarak mı olay olarak mı senaryolaştırıldı işte orasını bilmiyorum. çünkü ikinci kitapta geçen bazı olayları dizide izledik. olayları geçtim diyaloglara bile aşinalığımız var. tek fark ikinci kitapta behzat ç. konuşmuyor. olaylar etraftaki kişiler tarafından anlatılıyor.

hikaye az çok belli aslında. bunun detayını diziyi izleyenler ve birinci kitabı okuyanlar biliyor. yalnız yazarı eleştirdiğim bir nokta var burada. birinci kitaba göre küfür cümleleri ve aşırı argo kelimelerini çokça kullanmış. misal ki “allah’ın unuttuğu mahalle” kalıbı bir kaç yerde abartılacak derecede kullanılmış. yazara behzat’ın ağzıyla saçma sapan konuşma be! diyorum. lan ve la argolarını geçtim olayı abartması hiç hoşuma gitmedi.

hasılı kitap bir polisiye kitabı. okumazsanız çok şey kaybedersiniz diyemem. ama okursanız sonundaki kurguyu takdir edebilirsiniz. çerez niyetine otobüste, trende okunabilecek türden.

benim yorumum böyle. gerisi size kalmış.

önce bir uyarı. dizisinden hoşlanmadıysanız bir de kitabını okumayı deneyin. neden?

nedene gelmeden önce bir kaç şey söylemem gerek.

bu iş artık bir sektör haline geldi. dizisi veya filmi tutan kitapları tekrar basmak ve dağıtmak. açıkçası hoşuma gidiyor bu olay. tabi suistimale dönmediyse iş.

sonuçta bazı vesilelerle bile olsa insanlar kitap okuyor. şu an hangi kitapçıya girerseniz girin kitapların çoğu tarih ile alakalıdır. bunda dizilerin payı büyük elbette. fakat konu o değil şimdilik.

edebiyat uyarlamalarına hep tedirginlikle yaklaşmışımdır. sonuçta uyarlama dediğiniz şey de yönetmenin veya senaristin o kitaptan kendi anladığıdır. o kitapta verilen her duyguyu görüntüye aktarma şansları yoktur. işin içinde ya esinlenme olacak ya da birebir çekilmesi için uğraşılacak. e doğal olarak ikinci bazı zamanlarda zor.

esinlenme olduğu zaman kitapla birebir gitmeyen bazı olaylar cereyan eder. bu da kitap okuyucusunun hoşuna gitmez. yani kitabın ismini kullanmak gibi olur bir nevi.

fakat emrah serbes’in bu kitabında böyle bir şey söz konusu değil. dizisini takip ediyorum. ufak tefek değişiklikler haricinde dizinin senaryosu kitapla uyumlu halde ilerliyor.

hatta ipucu vermek gibi olsun ki kitap, dizinin sadece bir kaç bölümünü anlatıyor. ve tabi ki birinci bölümünü.

en başta diziden hoşlanmayanlar için okumayı denemelerini söyledim. neden? dedim. evet okumayı deneyin. çünkü dizide hissedemediğiniz ruhu kitapta yakalayabilirsiniz. hayal gücü size ait sonuçta.

açıkça söylemek gerekiyor ki dizinin oyuncu seçimi kitaba göre gayet başarılı. behzat, harun, hayalet, akbaba, şevket, eda, selim, cevdet ve tabi ki şule!

okurken dizi karakterlerini yerlerine koydum ve çok eğlendim. yüzler hazırdı sonuçta. ve benim yapmam gereken onları yerlerine koymaktı. ama kitabı diziden önce okumak isterdim.

tabi ki dizinin, kitabın veremediği bazı şeyleri farkettirmesi söz konusu. bunlardan en önemlisi ise müzik. meyhanede veya herhangi bir yerde çalan neşet ertaş müzikleri dizinin havası sonuçta. ne çaldığını bilmeseniz de neşet ertaş çaldığını bilmeniz yetiyor zira.

içinde küfür içeren cümleler yok değil. bunları da belirtmek zorundayım. fakat kitaptaki diyaloglar, dizideki abartıldığı kadar lanlı lunlu veya o kadar küfürlü değil.

dizide her iki kelimeden biri “la” iken, kitapta yok denecek kadar az bu kelime. baş karakter behzat ç. asabi biraz ama ağzı da o kadar bozuk değil. bunu diziyi takip edenler illa ki farkedecektir.

okuduktan sonra iyi ki de dizisi çekilmiş diye düşündüm. nedendir bilinmez, bazı yerlerini tasvip etmesem de dizinin, bu kitabı okumama faydası olduğunu söyleyebilirim.

hasılı kitabı okumanızı tavsiye ederim. öyle bildiğiniz ithal polisiyelerden filan değil. gayet içimizden birinin hikâyesi sonuçta.

bu vesile ile kitabın yazarı emrah serbes’i tekrar tebrik ediyorum.

ve tabi ki serinin ikinci kitabı “Son Hafriyat”ı da merak etmiyor değilim.

o da başka zamana. nasip.

… Peki ya biz? Hangisini feda ediyoruz? Sözü mü hayatı mı? Sözün aritmetik sağlamlığında kendini kandıran sofistler miyiz? Yoksa hayatla aramıza hiçbir kuralın girmesine göz yummayacak kadar yürekli miyiz?

Kaç kez inanmadığımız yazıların altına imza attık sözün inanılmaz cazibesi uğruna. Sözün cazibesi, söze hakim olmanın inanılmaz hazzı uğruna ruhumuzu mu satıyoruz yoksa?

İptida kelam vardı, yaşantı arkadan geldi. Böyle mi kandırdık kendimizi?

Söz uğruna hayatı bir yalan gibi yaşadık. Ne kadar yalancıydık. Kurduğumuz oyunlarda oysa, her şey ne kadar inandırıcıydı.

Aşktan bahsettik, aşkı tanımıyorduk. Öldük, ölmüyorduk. Sadakatten söz ettik, sadakati bilmiyorduk. Sevdik, aslında sevmiyorduk. Aldık, veriyorduk; verdik, alıyorduk. Söz yerini buluyordu sadece, iyi düşüyordu, uygun. İçimiz bir hoş. Habire büyüyorduk.

Kaç kez yeri geldi diye cümleler sarf ettik aritmetik sağlamlığı bol formüller doğrultusunda. Söz yerini bulsun da!

Söylemesek ölürdük.

İnanmadan söyledik, yine öldük.

Nazan Bekiroğlu. Mor Mürekkep.

Noktadan sonra büyük harf yazması kolay hazmetmesi zor. Şu hayatta zor ve imkansız olan zamandır. Zaman büyük harfin yeniden yazılmasına kolaylık eden yegane ilaçtır.